Iruña-Veleia Gasteizetik 10 kilometrora dagoen aztarnategi arkeologikoaren izena da, antzinako Veleiako hiri erromatarra aztertzen duena. Bestalde, Euskal hizkuntzarentzat ere oso garrantzitsutzat jo izan da oraintsu arte, 2006. urtean jakinarazi baitziguten bertan III eta VI. mendeetako euskal hitzak zeudela zeramikazko ontzietan grabatuta. Hala ere, pasa den hilabeteetan jakin ahal izan dugu aurkikuntzak ez direla egiazkoak.

Honela, linguistikako, historiako, kimikako eta filologiako zenbait jakintsuk argitara emandako bost txostenen arabera ondorengo arrazoiengatik ezin dugu Iruña-Veleiako aztarnategian aurkitutakoa egiazkotzat jo:

• XVII. mendeko filosoen izenak agertzen dira zeramiketan (Deskartes)
• Existitzen ez diren jainkoen izenak agertzen dira.
• Garaikideak diren pertsonen izenak aurkitu dira.
• Sirenen irudiak daude.
• Instanteko kolarekin itsatsitako zatiak daude.

Beraz, ikertzaile talde honek, arrazoi hauek direla medio, faltsutzat hartu ditu Iruña-Veleian aurkitutako zeramikak, eta beraz, hauek jasotzen dituzten euskal hitzak. Berriro ere, Done Miliagako (Errioxa) XI.mendeko hitzak hartuko ditugu idatzita dauen lehenengo euskal hitz bezala.

Kontsultatutako iturriak:

1. “Iruña-Veleia” Wikipedia, Entziklopedia askea. 10 Abendua 2008. 12:21 UTC. 24 Abendua 2008
2. Iruña-Veleia. Yacimiento arqueológico. 24 Abendua 2008.
3. “Los hallazgos de Iruña-Veleia son un fraude” swissinfo.ch. 20 azaroa 2008. 07:26 UTC. 24 Abendua 2008

En la página web oficial de la Universidad de Deusto, podemos leer un articulo que la Universidad ha comenzado la construcción de una biblioteca-CRAI, diseñada por el arquitecto Rafael Moneo y situada en Abandoibarra frente al museo Guggenheim. El articulo apunta que la nueva CRAI estará terminada para el curso 2008-2009.

Como podemos imaginar, este artículo es de hace ya algún tiempo (no se especifica cuando se escribió), y hoy es el día en que los alumnos y profesores de la Universidad hemos podido ir a visitar las nuevas instalaciones que pronto serán inauguradas.

Llegados a este punto, creo que es importante especificar lo que es un CRAI. Un CRAI es un Centro de Recursos para el Aprendizaje e Información. Es decir, está pensada tanto para estudiantes, profesores e nvestigadores y allí podemos encontrar bibliografía especializada y diferentes recursos para el aprendizaje.

Por último, me gustaría mencionar que en la web tenemos disponible una exposición virtual de lo que es un CRAI que puede ayudarnos a entender mejor este concepto:

Exposición Virtual

Kontsultatutako iturriak:

1.- Nueva Biblioteca-CRAI. Universidad de Deusto/Deustuko Unibertsitatea. 23 Abendua 2008.

2.- El CRAI es tuyo. Bibliotecnica upc. 23 Abendua 2008

Wikipediak folksonomia terminoa etiketa bitartez egiten den klasifikazio kolaboratzaile bezala definitzen du eta praktika hau del.icio.us, Flickr (argazkiak), Tagzania (tokiak) eta flof (tokiak) bezalako software sozialetan gauzatzen direla dio. Honela, folksonomiak zenbait erabiltzailek beste erabiltzaileekin lan egiten dute material informatiko beraren deskribapenaren gainean sortzen dira.

Bestalde, Uro-Interneten diotenez, folksonomia informazioa etiketa edo kategoria bidez antolatzeko sistemari erreferentzia egiten dion neologismoa da. Antolaketa folksonomiko hau, taxonomikoarekin alderatuz, orden gabeko sistema da, kategoria zurrun gabekoa. Erabiltzaileek hitz gakoak erabiltzen dituzte, eurek sortuak, informazioaren goitik beherako antolaketa bat sortuz.

Kontsultatutako iturriak:

1.- Etiketas y folksonomia. Uro-Internet. 19 otsaila 2007. 19.33 UTC. 18 azaroa 2008.

2.- Folcsonomia y Tags. Como Lograr un Tagging Efectivo. Robin Good. 2 otsaila 2006. 11 azaroa 2008.

3.- Folcsonomia. Wikipedia. 8 azaroa 2008. 14:37 UTC. 11 azaroa 2008.

Agencia Blog-en azaltzen den bezala, Etika eta kategorien helburua bera da: informazio antolatzaileak dira. Hala ere ezaugarri nagusi batek desberdintzen ditu: EGILEAK

• kategoriak, orokorrean, adminastratzaile batek sortuak dira.
• Etiketak egileak berak sortzen ditu, nahi izanez gero.

Hau honela bada ere, autore eta administratzailea pertsona bera diren blogetan arazo baten aurrean aurki gaitezke.

Kategorien ordenaketa taxonomikoa, ierarkikoa eta zurruna da. Etiketen ordenaketa, berriz, folksonomikoa, anarkikoa eta felxiblea da.

Beraz, Rdf0809 kategoria lez ulertu behar dugu eta ez etiketa lez. Rdf0809 administratzailearen marka baita eta irakasgai honetarako egindako artikuluak sare horren barruan ager daitezen erabiltzen dugu. Etiketak sare horren barruan gauden egile bakoitzaren marka bereziak izango dira, baina ez marka orokorrak.

Wikipediako definizioak dioenez, Metadata (grekoko μετα, meta, «-en ondoren» eta latineko datum, «ematen dena»), beraz, literalki “datuei buruz” esan nahi du, edo beste modu baten esanda, datuei buruzko informazioa ematen diguten datuak lirateke. Normalean, datu hauek datu multzo bati buruzkoak izango dira, edo baliabideei buruzkoak. Metadatuei ere Meta Tags deritzaie.

Internet Society-rentzat egindako informe batean Matadata hauei esker, ikaskuntza baliabide baten edukia ezagutzea eta sailkatzea posiblea dela esaten zaigu, sareko informazioa eskuragarriagoa bilakatuz. Metadata hauek, beraz, makinentzako ulergarriak dira, bilaketa makinek egitea ahalbideratzea baita euren helburuetako bat.

Metadata hauek HTML dokumentu bateko HEADER-ean aurku genitzake, “código fuente de la página” delakoan. Honela, metadata mota bi bereiz genitzake:

• HTTP-EQUIV: esanahi berezia duten atributuei erreferentzia egiten die
• META NAME: web guneko edukiak deskribatzen dituzte

Dublin Core formatoa metadataren garapenaren adibide bat izango litzateke. Formato hau baliabide elektronikoen bilaketa errazteko sortu zen eta 15 elementuk osatzen dute. Gainera, Dubli Core antolaketaren arloan jakintsuak diren pertsonek ez direnek erabiltzeko sortua dago, beraz, oso sinplea da.

“Troll informatiko” deritzon horiek sarean arazoak sortzea gustuko duen pertsonak dira, foro edo lista ezberdinetan liskarrak sortzen dituztenak. Hau da sareko jakintsu guztiek ematen diguten gomendioa: kasurik ez liskar sortzaile hauei, gero eta liskar gehiago sortu orduan eta poz gehiago sentituko baitute.

Seguridad Informatica-n onartzen duten bezala, sare handi honetan troll hauek abantaila handi baten jabe dire: anonimoa izatea oso erraza da. Hala ere, ezin daiteke ahaztu zirikatzaile hauen arrastoa jarraitzeko modua badugula, PC-aren zenbakia lortu baitaiteke.

Enrique Dutra espertuaren blogean irakurri dezakegunez, Troll informatiko hauen agerraldia dela eta, jendea txarto sentitzen da euren presentziarekin eta askok eta askok sarean euren ekarpena ez egitea erabakitzen duten. Egia esan, penagarria da zirikatzaile hauen erruz sarea nahi beste aberastu ezin izatea, Dutrak dioenez.

Troll hauen kontra egin genezakeen gauza bakarra euren irainak ez erantzutea da eta egongo ez balira bezala aurrera jarraitzea, nahiz eta askotan zaila izan. Hala ere, beste herrialde batzuek neurri bortitzagoak hartu dituzte: Estatu Batuetan, adibidez, internet era anonimoan beste pertsona bat molestatzeko erabiltzen duena kartzelara joan daiteke, presidenteak aurkeztu duen erreforma bati esker.

2005. urteko urrian sortu zuen kontzeptu hau Michael Casey-k bere weblog-ean, Tim O’Reilly-ren web 2.0 kontzeptuak izandako harrera paregabetik abiatuta. Web 2.0-ak erabiltzaileari parte hartzeko aukera ematea oinarri bezala duen aplikazio teknologikoa da. Galdera orain, ondorengoa da: Posible litzateke parte hartze hau liburutegi digitaletara zabaltzea? Badirudi baietz.

Argi dago gure irakurtzeko ohiturak aldatzen ari direla eta baita irakurgai hauek aukeratzeko sistema ere. Lehen, liburutegi fisikoetara jo behar izaten genuen irakurgai edo jakintza bila; gaur, wikipedia, Amazon eta Google-en garapena dela eta interneten eskuragai ditugu. 2.0 liburutegia honen jarraipen bat litzateke.

Honen ildotik, 2.0 liburutegiaren helburua liburutegiak batzen dituen portal bat sortzea izango litzateke. Honek guztiak erabileen arteko lankidetza eta ekarpen berriak ahalbideratuko zituen, web-a baliogarri diren zerbitzuak eskuragarri jartzen dituen tresna bezala ulertuz.

Azkenik, ditzagun ditzagun 2.0 liburutegi lez uler genitzakeen zenbait adibide:

* Euskal Herrian: Muskizko udal liburutegi publikoa
* Espainian: Biblioteca universitaria de Savadell
* Beste herrialde batzuetan: Ann Arbor District Library, Hennepin Country Library, Lamson Library